Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, 31 Ekim 2026 tarihinde Adapazarı Kültür Merkezi'nde düzenlenen "Sapanca Gölü Eylem Planı Tanıtım Toplantısı"nda, Sapanca Gölü'nün kritik su seviyesine dikkat çekerek, bölgenin susuzluk riskiyle mücadele için kapsamlı bir eylem planı ve yatırım programı başlatıldığını duyurdu. Anadolu Ajansı'nın aktardığına göre, önümüzdeki 5 yıl içinde göl ve çevresindeki su yönetimi için toplam 25,5 milyar liralık yatırım yapılacak.
Su Kaynaklarının Küresel ve Ulusal Durumu
Bakan Yumaklı, dünya üzerindeki tatlı su kaynaklarının sadece %2,5 olduğunu ve bunun da yalnızca %1'inin kullanılabilir olduğunu belirtti. Dünya nüfusunun yarısından fazlasının kentlerde yaşadığını ve 2 milyar 200 milyon insanın temiz suya erişim sorunu yaşadığını ifade etti. Türkiye'de ise kişi başına düşen kullanılabilir su miktarının 1313 metreküpten 1297 metreküpe gerilediğini, bunun ise ülkeyi su stresi altına soktuğunu vurguladı.
İklim değişikliğinin etkileriyle yağış rejimlerinde düzensizlik, kuraklık, seller ve taşkınların artmaya başladığını aktaran Yumaklı, suyun artık yönetilmesi gereken stratejik bir kaynak olduğunu söyledi. Su, tarımdan sanayiye, evsel kullanıma kadar tüm sektörleri etkileyen temel bir unsur haline geldi.
Sapanca Gölü Eylem Planı ve Yatırım Detayları
Yumaklı, Sapanca Gölü'nün hem içme hem kullanma suyu açısından büyük önem taşıdığını, gölün aynı zamanda sit alanı statüsünde olduğunu belirtti. Gölün mevcut durumunun kötüleşmesi halinde Kocaeli ve Sakarya illerinin susuz kalabileceğini ifade etti. Son yağışlara rağmen göl seviyesindeki iyileşmenin yanıltıcı olabileceğini, iklimsel değişikliklerle birlikte 2025 yılında gölde yaklaşık 72 milyon metreküplük su azalması yaşandığını açıkladı. Bu azalmanın %22'sinin buharlaşmadan kaynaklandığını söyledi.
Eylem planında, su, gıda ve ekosistem bağlantısallığı çerçevesinde göl yönetimi, su güvenliği ve verimliliğinin artırılması hedefleniyor. Plan kapsamında yapay zeka destekli veri temelli karar mekanizmaları oluşturulacak. Altı ana eylem ve 12 tedbir içeren plan için 5 yıl içinde 25,5 milyar liralık yatırım yapılacak. Ayrıca, havzaya yılda yaklaşık 114 milyon metreküplük su kazandırılması planlanıyor.
Alternatif Su Kaynakları ve Teknolojik Takip Sistemleri
Yatırımlar arasında Kocaeli İhsaniye Barajı'nda isale hattı ve arıtma tesisinin tamamlanması bulunuyor. Bu tesisler sayesinde içme suyu verilmeye başlanarak Sapanca Gölü üzerindeki baskı azaltıldı. Ballıkaya Barajı'nın 2027 yılında su tutmaya başlayacağı ve faaliyete geçtikten sonra gölden alınan su miktarının azalacağı belirtildi. Ayrıca, Avcıdere Barajı Sulaması ve İçme Suyu Projesi'nin de yatırım programına alınması planlanıyor.
İçme suyu şebekelerinde yapılan iyileştirmelerle kayıp ve kaçak oranlarının %25'e düşürülmesi hedefleniyor. Bu sayede yıllık 16 milyon metreküplük su tasarrufu sağlanması bekleniyor. Sapanca Gölü'nün su miktarı ve kalitesi, yapay zeka destekli modellerle anlık olarak takip edilmeye başlandı. Kurulacak izleme sistemleri sayesinde buharlaşma kayıpları da izlenecek ve veriler Akıllı Su Yönetimi Sistemi'ne aktarılacak.
Yerel Yönetimler ve Paydaşların Rolü
Toplantıya Kocaeli ve Sakarya valileri, büyükşehir belediye başkanları, AK Parti il ve ilçe yöneticileri ile Tarım ve Orman İl Müdürlüğü yetkilileri katıldı. Yumaklı, eylem planının hazırlanmasında belediyeler, üniversiteler, sivil toplum kuruluşları ve ilgili kurumların katkılarının önemli olduğunu vurguladı. Ayrıca, paydaşlardan oluşan Bilim Kurulu ile Sapanca Gölü'nün durumu sürekli takip edilecek.
Yatırımlar ve tedbirlerle bölgenin su güvenliğinin sağlanması, ekosistemin korunması ve ekonomik faaliyetlerin sürdürülebilir hale getirilmesi amaçlanıyor. Su verimliliği seferberliği kapsamında tarımsal sulamada basınçlı sulama sistemlerine %70 hibe desteği verilmeye devam edilecek.
İlgili içerikler
- Türkiye'de KOBİ'lerin Yeşil ve Dijital Dönüşümüne 485 Milyon Dolarlık Destek
- Türkiye Sermaye Piyasalarında Yatırımcı Güvenini Güçlendirmek İçin 100 Günlük Acil Eylem Planı
- Türkiye Ekonomisinde Liraya Güvenin Sürmesi ve Enerji Fiyatlarının Etkileri